Balona üflediğimiz hava taneciklerden oluşur ve bir hacmi vardır. Daha çok hava üflemek daha çok hacim oluşması demektir. Hacim arttıkça balona sığamayan hava balonun şişmesini sağlar.

Gaz tanecikleri sıvı ve gazlara göre çok hareketlidir. Bu da balonun şişmesini kolaylaştırır.

Diğer bir durum ise balonun esnek olmasıdır. Bu esnek yapı sayesinde hacim arttıkça balon genişlemek zorunda kalır. Mutfak tüpü gibi esnek olmayan cisimlerde şişme gerçekleşmez.

Bilindiği gibi maddeler atomlardan oluşur. Canlılar da bir madde olduğuna göre tüm canlıların atomlardan oluştuğunu söyleyebiliriz. Aşağıdaki gibi bir sıralama yanlış olmaz:

Atom → Bileşik → çeşitli bileşiklerden oluşan hücre → Doku → Organ → Sistem → Organizma

İnsan vücudunda yaklaşık 25 element belirgin oranda bulunur.

Şimdi yetişkin bir insan için en fazla bulunan elementten en az olana doğru sıralama yapalım.

OKSİJEN
%65

KARBON
%18.5

HİDROJEN
%9.5

AZOT
%3.3

KALSİYUM
%1.5

FOSFOR
%1

POTASYUM
%0.4

KÜKÜRT
%0.3

SODYUM
%0.2

KLOR
%0.2

MAGNEZYUM
%0.2

Çok az bulunan diğer elementler:
Bor (B), Krom (Cr), Kobalt (Co), Bakır (Cu), Flor (F), İyot (I), Demir (Fe), Mangan (Mn), Molibden (Mo), Selenyum (Se), Silisyum (Si), Kalay (Sn), Vanadyum (V), Çinko (Zn)

Dünya’nın 2 hareket şekli vardır:

1. Dönme Hareketi
Dünya kendi etrafında dönme hareketi yapar. Bu hareket bir topacın veya pervanenin hareketine benzetilebilir.

Dünya kendi etrafında dönme hareketi yapar. Bu hareket bir topacın veya pervanenin hareketine benzetilebilir.

• Dönme hareketi gece ve gündüzü oluşturur.
• Dünyanın Güneş’e bakan kısmında gündüz, karanlıkta kalan kısmında gece yaşanır.
• Dünya’nın kendi etrafında 1 tam tur dönmesi 24 saat sürer.
• 24 saatlik bu süreye 1 gün denilir.

2. Dolanma Hareketi

Dünya Güneş etrafında dolanma hareketi yapar.

• Dünya Güneş’in etrafındaki dolanma hareketini 365 gün 6 saatte tamamlar.
• 365 gün 6 saatlik bu süreye 1 yıl denir.
• Dolanma hareketi sayesinde mevsimler oluşur.
• Dünyanın Güneş etrafında dolandığını söyleyen ilk bilim insanlarından biri Galileo Galilei’dir.

1- Balıklar
Balıklar suda yaşayan ve solungaç solunumu yapan omurgalı canlılardır.
Köpek balığı, sazan, orkinos, hamsi, kılıçkuyruk vb.
Çoğu türü yumurtayla ürer.
Vücudu parlak pullarla kaplı
Yavru bakımı yok.
Kalpleri iki odalı
Solungaç solunumu yaparlar

2- Sürüngenler
Karın kısımları yere sürtünen kısa ayaklı veya ayaksız hayvanlardır.
Kertenkele, kaplumbağa, yılan, timsah vb.
Yumurtayla ürerler
Yavrularını genellikle bakmazlar
Vücutları sert pullarla kaplıdır
Vücut sıcaklıkları değişkendir (soğuk kanlı)
Akciğer solunumu yaparlar

3- Kuşlar
Kanat ve gaga gibi yapılara sahip hayvanlardır.
Serçe, baykuş, martı, kartal gibi canlılar örnek olarak verilebilir.
Vücutları tüylerle kaplıdır
Yumurtayla çoğalırlar
Yavru bakımı vardır
Vücut sıcaklıkları sabittir (sıcak kanlı)
Ayakları pullarla kaplıdır
Akciğer solunumu yaparlar

4- Memeliler
Yavrularını sütle besleyen hayvanlardır.
İnsan, aslan, inek, kedi, balina, yarasa, fok, fare vb.
Genellikle doğurarak çoğalırlar
Yavru bakımı vardır
Akciğer solunumu yaparlar
Vücutları kıllarla kaplıdır
Vücut sıcaklıları sabittir (sıcak kanlı)

5- Kurbağalar
Karada ve suda yaşayan, iki yaşamlı canlılardır.
Kurbağa, semender, gymnophiona gibi hayvanlardır.
Akciğer solunumu yaparlar
Başkalaşım geçirirler
Yavrularını genellikle bakmazlar
Yumurtayla çoğalırlar
Nemli derileri vardır.

Merkezi sinir siteminin bölümlerinden biri olan beyincik vücudumuzun denge merkezidir. uyuşturucu ve alkol beyinciğin çalışmasını bozarak vücut dengesinin bozulmasına neden olur.

Bu nedenle insanlar alkol ve uyuşturucu etkisindeyken ayakta zor dururlar, salınarak yürürler ve kol bacak koordinasyonunu sağlamakta zorlanırlar.

Cinsel yolla bulaşan hastalıklardan korunmanın en etkin yolu kondom (prezervatif) kullanmaktır.
Korunma etkin bir yöntem olsa da burada en önemli olan unsur hastalığın tedavi edilmesidir.
Cinsel yolla bulaşan hastalıkların çoğunun tedavisi mümkündür.

Spermisid türü ilaçlar cinsel yolla bulaşan hastalıkların önlenmesinde de etkilidir.

Aşıyla korunulabilen Hepatit tipi hastalıklara karşı önceden aşı yapılmış olması bu hastalıkların bulaşmasını engeller.

Cinsel birleşme sonrası vücut temizliğinin titizlikle yapılması bulaşıcı parazitlerin bulaşma ihtimalini azaltır.

Menstürasyon dönemlerinde cinsel ilişkiye girilmemelidir.

1. Yol
   Eğer kan ana toplar damardan kalbe geliyorsa sırasıyla sağ kulakçık – sağ karıncık – akciğer atardamarı yolunu izleyerek kalpten çıkar.
2. Yol
   Eğer kan akciğer toplar damarıyla kalbe geliyorsa sırasıyla sol kulakçık – sol karıncık – aort yolunu izleyerek kalbi terk eder.

Alveollerin etrafını kılcal kan damarları sarar. hava ve kan ne kadar çok alanda temas ederse solunum o kadar iyi gerçekleşir.

Bu nedenle alveollerin milyonlarca küçük hava kesesi şeklinde olması temas yüzeyini artırır ve solunumun hızlı gerçekleşmesini sağlar.

Akciğerler süngerimsi esneklikte organlardır. Diyafram kasının hareketi akciğerlerin sıkışıp genişlemesini sağlar.

Bir insanda diyafram kası görevini yapamaz hale gelirse solunum durur veya çok yavaşlar. Bu da hayati önem taşır.

Plandaki etkinlikler ders kitabına uygun olarak hazırlanmış, sınıf dışında işlenmesi kararlaştırılan kazanımlar belirtilmiştir. Öğün Yayınları ders kitabında etkinliklere numara veya isim verilmediği için etkinlikler planda içöerdiği konuyla adlandırılmıştır.

Fen Bilimleri 8. Sınıf Yıllık Plan

1 file(s) 55.21 KB

Download