1. Aşağıda bir nükleotidin molekül yapısı gösterilmiştir.

Bu nüklotitle ilgili hangisi yanlıştır?

A) Bir Sitozin nükleotidir.
B) P ile gösterilen fosfattır
C) Bu nükleotitin karşısına Timin gelir.
D) D ile gösterilen şekerdir.

2. Kalıtsal özelliklerin gelecek nesillere aktarılmasını sağlayan genlerle ilgili açıklamalarda hangisi yanlıştır?
A)
 Her türün kendine özgü genleri vardır.
B)
 Kromozomlarda çok sayıda gen bulunur.
C)
Genler canlıların çeşitliliğini sağlar.
D)
 Bir vücut özelliğinin oluşmasını yalnız bir gen belirler.

3. Aşağıda tek zinciri verilen bir dna molekülü gösterilmiştir.

Diğer zincirin nükleotit sıralaması hangisidir?

A) GATCAG
B) CTAGTC
C) CATGAC
D) CTAGTA

4. Dna, gen, kromozom, nükleotit kavramlarını büyük olanda küçük olana doğru sıralayınız.

A) Dna, Gen, Kromozom, Nükleotit
B) Nükleotit, Gen, Dna, Kromozom
C) Kromozom, Dna, Gen, Nükleotit
D) Kromozom, Nükleotit, Gen, Dna

5. 500 Adenini ve 100 Sitozini olan Dna zincirinde toplam kaç fosfat vardır?

A) 100
B) 500
C) 600
D) 1200

6. Bir Dna zincirinde 200 adenin 300 de sitozin varsa toplam hidrojen bağı sayısı kaç tanedir?

A ) 500
B) 1000
C) 1300
D 6000

7. Hangisi Dna’ya ait bir özellik değildir?

A) Üç farklı nükleotitden oluşur
B) Her hücrede bulunur
C) İkili sarmal yapıya sahiptir.
D) Her canlının Dna’sı birbirinden farklıdır.

8. 

Yukarıda gösterilen Dna bölümü aşağıdakilerden hangisidir?
A) Nükleotit
B) Gen
C) Kromozom
D) Deoksiriboz

9. 
I – Fosfat
II – Organik Baz
III – Ribozom
IV – Yağ
Hangileri DNA’da bulunmaz?

A) I ve II
B) II ve IV
C) III
D) IV

10. Kromozomlarla ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

A) Her türün kromozom sayısı sabittir.
B) Kromozom sayısı aynı olan farklı türler olabilir.
C) Kromozom sayısı fazla olan türler daha gelişmiştir.
D) Vücut hücreleri 2n kromozomludur.

11. Hangi bilgi Dna için yanlıştır?

A) Adeninin karşısına Timin gelir.
B) Guaninle sitozin arasında ikili hidrojen bağı bulunur.
C) Toplam nükleotit sayısı toplam şeker sayısına eşittir.
D) Nükleotitlerden oluşur.

12. 

Boş bırakılan yerlere hangileri getirilmelidir?

A) Fosfat, Şeker, Organik baz
B) Gen, Kromozom, Hücre
C) Adenin, Guanin, Sitozin
D) Fosfat, Şeker, Hidrojen bağı

Cevaplar: 1A – 2D – 3B – 4C – 5D – 6C – 7A – 8B – 9B – 10C – 11B – 12A

Canlıların yavruları kendilerine benzer. Bu benzerliğin nedeni ancak dna’nın keşfedilmesiyle anlaşılmıştır. DNA ilk defa 1869 yılında keşfedilmiş olmasına rağmen hakkında hala bilinmeyen özellikler vardır. DNA’nın bügün bilinen yapısı 1953’te James D. Watson ve Francis Crick tarafından bulunmuştur.

• DNA’nın temel yapı birimi nükleotitdir.

Nükleotitler 4 çeşittir. 1- Adenin (A), 2- Timin (T),  3- Sitozin (C), 4- Guanin (G)

Nükleotitlerin yapısında fosfat, şeker ve organik baz bulunur. Organik bazın türü nükleotidin türünü belirler.

DNA iki iplikten oluşan birbirine dolanmış bir yapıya sahiptir. Buna ikili sarmal yapı denir.

Nükleotitler DNA içinde belirli kurala göre sıralanırlar. Adeninin karşısına Timin, Guaninin karşısına sitozin gelir.

Nükleotitler bağlanırken Adeninle Timin arasında ikili hidrojen bağı, Guaninle Sitozin arasında üçlü hidrojen bağı bulunur.

Nükleotit Sayısı

Adeninin karşısına Timin geldiği için dna zincirindeki adenin sayısı her zaman timine eşittir.
Guaninin karşısına Sitozin geldiği için gunain sayısı sitozine eşittir. ( A=T, G=C)

Örneğin;
300 adenini, 200 guanini olan bir dna zincirindeki toplam nükleotit saysı:

300A + 300T + 200C + 200G =1000 tane.

Her nükleotitde birer tane fosfat ve şeker olduğu için bu dna’da 1000 tane şeker ve 1000 tane fosfat bulunur.

DNA’nın Kendini Eşlemesi

Hücre bölünmesi sırasında dna kendini eşler. Böylece oluşan yeni hücrelere aynı dna dağıtılır.
DNA kendini eşlerken iplikler ayrılır ve boşta kalan nükleotitlerin karşısına sitoplazmada serbest halde bulunan nükleotitler yerleşir. Bu sayede iki aynı dna oluşturulur.

Fen Bilimleri 8. Sınıf 1. Ünite

İnsanda Üreme, Büyüme ve Gelişme – Canlılar ve Hayat

1. DNA ve Genetik Kod
Anne ve babadan gelen özelliklerin bebeğe aktarılmasını sağlayan yapı DNA’dır. Kan grubu, saç rengi, göz rengi, yüz şekli gibi pek çok özellik DNA tarafından belirlenir. Nükleotit – Gen – Kromozom – Canlıların kromozom sayıları

DNA’nın yapısı ve Kendini Eşlemesi
DNA nükleotit isimli parçalardan oluşur. 4 tip nükleotit vardır ve bunların sıralaması DNA’nın taşıdığı bilgiyi değiştirir.

2. Mitoz Bölünme
Vücut hücrelerinde görülen bölünme şeklidir. Büyüme, gelişme ve yaraların iyileşmesi için gerçekleşir. Bir hücreden genetik yapısı aynı iki hücre oluşmasını sağlar.

3. Mayoz Bölünme
Sadece üreme ana hücrelerinde görülen hücre bölünmesi tipidir. Kromozom sayısı yarıya iner ve 4 yeni hücre oluşur

4. İnsanda Üreme, Büyüme ve Gelişme
İnsanda üreme sistemini oluşturan yapılar ve görevleri

5. Ergenlik ve Sağlık
Çocukluktan yetişkinliğe geçiş aşamasıdır. Ergenlikte ruhsal ve bedensel değişimler yaşanır.

SORULAR

1. Mitoz bölünme soruları
2. Mayoz bölünme soruları
3. DNA’nın Yapısı Soruları
4. İnsanda Üreme Soruları
5. Ergenlik Dönemi Soruları

Mutasyon sonucunda DNA dizilimi bozulması farklı şekillerde olabilir.
DNA zinciri çift taraflı olarak kopabilir.
DNA’da nükleotitler yanlış eşleşebilir.

Mutasyona Neden Olan Etkenler
x Işınları (radyasyon), Ultraviole Işınlar, Zararlı kimyasallar, Sigara, Hava kirliliği, Çok fazla hazır gıdalarla beslenme, Kapanmayan yaralar, Ph (asit-baz) dengesindeki anormallikler.

Mutasyon Örnekleri
Van kedilerinin farklı göz renginde olmaları
Dört boynuzlu keçi doğması
Bir elde 6 parmak oluşması
Down sendromu
Kanser hastalığı

Mutasyona Uğramış Canlı Resimleri:

Vücudun doğumdan ölene kadar sürekli yenilendiği, vücuttaki en yaşlı hücrenin 15 yaşında olduğu bildirildi.
İsveçli bilim adamları, arkeoloji ve paleontolojide kullanılan karbon 14 yönteminden yola çıkarak bazı dokuların “hayat sürelerini” araştırdı. Bazı hücrelerin DNA’sında bulunan karbon 14 düzeyini ölçen ve insan vücudundaki hücrelerin çoğunun 10 yaşından küçük olduğunu gören araştırmacılar, hücrelerin en yaşlısının 15 yaşındaki, en yavaş kendini yenileyen, bağırsak çeperindeki ve kaburga kemiğinin üzerindeki kas hücreleri olduğunu belirtti. Araştırma, bölünerek çoğalamayan ve kendini yenileyemeyen tek hücre olan nöronlarının (sinir hücresi) kişiyle aynı yaşta olduğu iddiasını da doğruladı. Ancak hücreler yenilense de bunun yaşlanma sürecini engellememesinin nedeni halen sır. Bazı bilim adamları, hücrelerin belli sayıda bölünebilmeye programladığı görüşünü savunuyor. İsveçli başka bir ekibin yakın zamanda yaptığı araştırma, obezitenin ve rejimden sonra aynı kilonun korunmasında zorlanmanın nedeninin hücre yenilenmesinden kaynaklanabileceğini göstermişti. Bu araştırma, yağ hücrelerinin (adiposit) toplam sayısının vücutta sabit kaldığını, rejimin mevcut yağ hücrelerini zayıflattığını, yenilenenleriyse etkilemediğini ortaya koymuştu.