Dolaşım Sistemi

Kalp ve damarların kanı vücutta dolaştığı sisteme dolaşım sistemi denir.

Dolaşım sisteminde;

  • Kalp
  • Damarlar
  • Kan

bulunur.

Kalp

İnsan kalbi göğüs hizasında, iki akciğer arasında bulunur.

Kalp kanı vücuda pompalayan bir pompa görevi yapar. Kalbin bir bölümü kanı vücuda pompalarken diğer bölümü vücuttaki kanı emerek tekrar kalbe getirir.

Kalbin Bölümleri
İnsan kalbi sağ ve sol karıncık ve sağ ve sol kulakçık olmak üzere 4 odacıktan oluşur.

Kalbin bölümleri ve isimler aşağıdaki şekilde görülebilir.

Karıncığın duvarları kalındır. Bu da karıncığın daha güçlü olmasını sağlar.
Kulakçığın kasları karıncığa oranla daha incedir.


Kalbin sol bölümünde oksijence zengin kan (temiz kan) bulunur.
Kalbin sağında oksijeni az olan kan (kirli kan) bulunur.

Büyük Kan Dolaşımı

Kalpten çıkan kanın tüm vücuda pompalanarak vücut hücrelerinde kullanılıp kirlendikten sonra tekrar kalbe dönmesine büyük kan dolaşımı denir.
Amacı: Temiz kanı vücuda dağıtmak ve atık maddeleri vücuttan toplamak.
Büyük Dolaşım Sıralaması
Sol Karıncık –> Ana Atardamar (Aort) –>Vücut Kılcal Damarları –> Üst ve alt toplardamar –>  Sağ kulakçık

Küçük Kan Dolaşımı

Büyük dolaşımda kan tüm vücudu dolaşarak karbondioksit alır. Kirli hale gelen kanın tekrar oksijen alması gerekir. Bunun için küçük dolaşım devreye girer.

Karbondioksitli(kirli) kanın akciğerlere gidip oksijen alması ve karbondioksiti akciğerde bırakıp temizlendikten sonra tekrar kalbe dönmesine küçük dolaşım denir.
Amacı: Kirli kanı temizlemek
Küçük Dolaşım Sıralaması
Sağ karıncık –> Akciğer atardamarı –> Akciğerler –> Akciğer toplardamarı –> Sol kulakçık

Büyük ve küçük dolaşımı aşağıdaki şekle bakarak inceleyebilirsiniz.

Damar Çeşitleri

Vücudumuzdaki damarlar 3 çeşittir.

1. ATARDAMAR
Kanı kalpten dışarı taşıyan damarlardır. Akciğer atardamarı hariç hepsi oksijenli (temiz) kan taşırlar.

2. TOPLARDAMAR
Kanı kalbe geri getiren damarlardır. Akciğer toplardamarı hariç (karbondioksitli (kirli) kan taşırlar.

3. KILCALDAMAR
Atardamar ve toplardamarlar arasında bulunur.  Kanı hücrelere kadar taşıyan küçük damarlardır.

Kanın Yapısı

Kanımızda kan hücreleri ve kan plazması denilen sıvı kısım bulunur.

KAN PLAZMASI
Kan hücreleri plazma içinde bulunur.
Plazmanın %90’ı su, %10’u ise protein,yağ ve karbonhidrattır (Besin).
Görevi: Besinleri ve atık maddeleri taşır.

ALYUVAR
Kırmızı renklidir.
Kana kırmızı rengi veren hemoglobini taşır.
Hemoglobin sayesinde oksijen ve karbondioksit gazlarını taşır.
Yavru alyuvarların çekirdekleri vardır. Olgunlaştıklarında çekirdek kaybolur.
Sayısı en çok olan alyuvardır.
Görevi:  Oksijen ve karbondioksit taşımak.

AKYUVAR
Beyaz renklidir.
Vücudumuzu mikroplardan korur.
Akyuvarlar mikropları yutarak veya bazı maddeler salgılayarak öldürür.
Çekirdekleri vardır.
Sayıları alyuvarlardan azdır.
Görevi: Vücudu mikroplardan korumak.

KAN PULCUKLARI
Kanın Pıhtılaşmasını sağlar.
Çok küçüktürler.
Sayıları azdır.
Çekirdeksizdirler.
Görevi: Kanın pıhtılaşmasını sağlar.

Alakalı Konular



Switch to mobile version